Điều này có thường xuyên xảy ra với bạn không?
Bạn thức dậy sau tiếng chuống báo thức. Mắt nhắm, mắt mở lộ rõ vẻ mệt mỏi về công việc mà bạn sắp làm.
Nhưng điều đó không ngăn được ý chí của bạn. Bạn phải kỷ luật. Bạn phải cố gắng hơn nữa. Bạn phải thành công. Bạn ngồi xuống màn hình máy tính. Tay rê chuột nhưng tâm trí lại lang thang ngoài cửa sổ hoặc thi thoảng liếc nhìn vào chiếc điện thoại như thể mong chờ một điều gì đó. Rồi cuối cùng, bạn bỏ cuộc.
Bạn tự trách: "Mình quá lười. Mình quá thiếu kỷ luật".
Nhưng tôi ở đây để nói với bạn rằng bạn không lười. Bạn cũng không thiếu kỷ luật. Thực tế, bạn đang là nạn nhân của một hiện tượng tâm lý. Nhà tâm lý học Roy Baumeister gọi đây là sự cạn kiệt của bản ngã hay sự cạn kiệt của ý chí (Ego Deplation).
Ý chí giống như viên pin điện thoại vậy. Bạn dùng thì nó hết, mà hết thì cần thời gian sạc lại. Nhưng nếu dùng quá nhiều, quá thường xuyên, đặc biệt là vừa dùng vừa sạc thì Pin nhanh chóng bị chai. Và khi pin chai, thì chiếc điện thoại đắt tiền đến mấy cũng phải ngừng hoạt động.
Ngược lại, hầu hết những người thành công mà tôi quan sát, họ không làm việc bằng kỷ luật "thép" giống như đám đông đang hô hào.
Họ làm việc bằng trí tò mò.
Họ làm việc bằng sự ám ảnh.
Họ làm việc bằng niềm đam mê.
Đó là bí quyết giúp họ vừa đạt được thành công lại vừa hạnh phúc.
Trong lá thư này, tôi sẽ không khuyên bạn phải "gồng" mình lên giống những hầu hết mọi người. Tôi sẽ chia sẻ cách giúp bạn làm việc trôi chảy, tự nhiên giống như hơi thở.
Để bạn chuyển từ trạng thái "phải làm" sang "vui chơi".
Bắt đầu nhé!
Tại sao "kỷ luật" thông thường không dành
Chúng ta đang sống trong thời kỳ vinh danh sự bận rộn.
Họ bảo bạn phải làm việc 8-10 tiếng một ngày.
Họ bảo bạn phải làm việc tới 7h tối hãy về nghỉ.
Họ bảo bạn phải nhẫn nhịn thì mới thành công (bao gồm phải phục vụ sếp hoặc khách hàng lúc 10 giờ tối).
Wtf.
Tôi cũng rơi vào hoàn cảnh này. Khi đó, tôi dừng lại và tự hỏi liệu mình có làm sai điều gì không.
Tôi bắt đầu tra cứu và phát hiện ra một điều hết sức nghiêm trọng về hệ thống thần kinh. Bộ não chúng ta cực kỳ thông minh. Khi bạn làm công việc mà bạn ghét, nó sẽ tiết ra Cortisol (một loại hormone gây căng thẳng). Cortisol tạo ra sự kháng cự. Sự kháng cự này sinh ra trì hoãn.
Nhưng trớ trêu thay, thay vì lắng nghe cơ thể thì chúng ta lại được khuyên chống lại nó. Để chống lại sự kháng cự thì bạn bắt buộc phải dùng ý chí. Nguồn năng lượng ý chí có hạn và khi ý chí hết, bạn kiệt sức đến mức không nhấc tay lên nổi.
Vậy giải pháp là gì?
Giao thức sáng tạo
Tương lai của công việc là vui chơi và sáng tạo.
Slogan này là mục tiêu của tôi nhiều năm nay. Vui chơi không có nghĩa là chơi bời, lười biếng, mà là biến công việc thành niềm vui. Đối với người khác đó là công việc, nhưng đối với bạn thì đó là trò chơi. Vì chơi, nên bạn có thể làm nó 8 tiếng, 10 tiếng, thậm chí 16 tiếng mà vẫn tràn đầy năng lượng. Nhưng với người khác là công việc thì chỉ làm 3,4 tiếng là than giời than đất.
Vì thế, không ai có thể cạnh tranh với bạn.
Đây là 4 bước để bạn thiết lập điều đó:
1. Lắng nghe tín hiệu năng lượng
Liệt kê tất cả các công việc và hoạt động bạn đã làm (bao gồm cả ép buộc và tự nguyện) ra giấy hoặc Excel.
Hoạt động nào khiến bạn mệt mỏi (như tranh luận với khách hàng, với sếp, nhập liệu,...) hãy đánh dấu màu đỏ.
Hoạt động nào thấy bình thường, không mệt mà cũng không mất năng lượng, đánh dấu màu vàng.
Hoạt động nào khiến bạn hào hứng và tràn đầy năng lượng (như viết lách ra suy nghĩ, trò chuyện với khách hàng cùng tần số, nhắn tin tư vấn, ...), hãy đánh dấu màu xanh.
Mục tiêu trong 30 ngày tới, hãy loại bỏ hoặc thuê ngoài các hoạt động màu đỏ. Đừng tiếc, vì đây là cách bạn lấy lại năng lượng của mình.
2. Giao điểm vàng
Mọi người thường khuyên bạn tìm giao điểm giữa việc bạn thích làm, việc bạn giỏi, và thị trường cần. Nghe thì hấp dẫn. Nhưng khi tôi đã hỏi mọi người xung quanh, hầu hết họ đều biết đến IKIGAI, nhưng đáng buồn là 99% vẫn chưa tìm ra giao điểm của mình. Ngay cả bản thân tôi cũng vậy.
Vì vậy, chúng ta cần một cách tiếp cận khác.
Bắt đầu từ sở thích về kỹ năng của bạn: Nói, vẽ, viết, chế tạo, hay biểu diễn.
Tiếp theo, kỹ năng đó bạn muốn thể hiện trong lĩnh vực hoặc chủ đề nào: Thể thao, kinh doanh, triết học, tâm lý học, khoa học, công nghệ, đào tạo, giảng dạy, .v.v.
Kỹ năng + chủ đề đó bạn phục vụ ai?
Internet đã mở rộng đáng kể không gian nghề nghiệp tiềm năng. Hầu hết mọi người vẫn chưa nhận ra điều này.
- Naval Ravikant
Trước thời kỳ internet, việc bạn theo đuổi sở thích, đam mê là điều dường như không thể (trừ khi cực kỳ may mắn). Nhưng thời đại này mọi thứ đều trở nên dễ dàng. Bạn có thể tìm thấy bất kỳ đối tượng nào của bạn trên internet.
Những kỹ năng + chủ đề khiến bạn dễ dàng tìm thấy đối tượng của bạn như nấu ăn, trồng cây, nuôi mèo, làm đồ handmade,... Đây là các đối tượng cực kỳ đông đảo. Hôm vừa rồi tôi thấy một bạn tên Gia Armani. Cố ấy chỉ có quay video dùng rìu hoặc kiếm bổ củi nhưng lại thu hút được hàng triệu follow trên các nền tảng. Nếu bạn vào đọc các bình luận, bạn sẽ thấy rất nhiều người thể hiện sự quan tâm tới công việc của cô ấy chứ không phải ngoại hình.
Đối với các Kỹ năng + chủ đề khiến bạn khó tìm thấy đối tượng của mình hơn như thiết kế website, viết lách, coaching, tư vấn, ... thì ngược lại bạn sẽ nhận được số tiền lớn trên mỗi lần bạn phục vụ họ. Giá trị của bạn thể hiện ở chất lượng chứ không phải views hoặc follow.
3. Thiết kế phần thưởng
“Để vượt qua những lo âu và trầm cảm của cuộc sống hiện đại, mỗi cá nhân phải trở nên độc lập với môi trường xã hội đến mức họ không còn phản ứng hoàn toàn dựa trên những phần thưởng và hình phạt của nó. Để đạt được sự tự chủ đó, một người phải học cách tự tạo ra phần thưởng cho chính mình. Cô ấy phải phát triển khả năng tìm thấy niềm vui và mục đích sống bất kể hoàn cảnh bên ngoài.”
― Mihaly Csikszentmihalyi